Αναφέρει τον χρόνο και τον τόπο όπου εκτυλίχθηκε το γεγονός και περιγράφει τον τρόπο της Αναλήψεως (1). Επίσης, ο ευαγγελιστής Μάρκος απλώς το αναφέρει επιγραμματικά.
Αφού επί σαράντα ημέρες ο αναστάς Κύριος εμφανιζόταν στους Μαθητές Του και με υπερφυσικό τρόπο γινόταν άφαντος, την σαρακοστή ημέρα στο όρος των Ελαιών Τον είδαν οι Μαθητές Του για τελευταία φορά να αναλαμβάνεται στον ουρανό μέσα σε νεφέλη. Η Ανάληψη του αναστημένου Χριστού διαφέρει από τις άλλες εμφανίσεις Του, κατά το ότι δεν έγινε απλώς άφαντος, αλλά ανήλθε στον ουρανό και εκάθισε στα δεξιά του Θεού Πατρός. «Οι Απόστολοι είδαν το τέλος της Αναστάσεως αλλά όχι την αρχή, ενώ της Αναλήψεως είδαν την αρχή αλλ’ όχι το τέλος. Και όπως είδαν Άγγελο στο μνήμα με ρούχα που άστραφταν και προείπε αυτά που σκέφτονταν, έτσι και στην Ανάληψη του Χριστού ο Άγγελος γίνεται κήρυκας, αν και οι Προφήτες σε πολλά μέρη προείπαν για την Ανάληψη καθώς και για την Ανάσταση» (2).
Η ένδοξη Ανάληψη του Χριστού αποτελεί το τέλος της ένσαρκης Οικονομίας και την αρχή της επουράνιας δοξασμένης Βασιλείας Του, αφού πλέον βρίσκεται συγκάθεδρος και συνδοξασμένος με τον ουράνιο Πατέρα Του.
Οι άγιοι Πατέρες και οι ιεροί υμνογράφοι επισημαίνουν προρρήσεις (3) και προτύπωση της Αναλήψεως στην Π. Διαθήκη. Συγκεκριμένα, η ανάληψη του προφήτου Ηλία προτυπώνει και προεικονίζει την Ανάληψη του Χριστού. «Αλλά ο μέν Ηλίας αναλήφθηκε “ως εις τον ουρανόν”, γιατί ήταν άνθρωπος· ο Ιησούς, όμως, αναλήφθηκε στον ουρανό, γιατί ήταν Θεός. Ο Ηλίας αναλήφθηκε με πύρινο άρμα, ο Ιησούς με νεφέλη (4). Γιατί, όταν έπρεπε να καλέση ο Θεός τον Ηλία, έστειλε άρμα, και όταν κάλεσε τον Υιό Του, έστειλε βασιλικό θρόνο (τήν νεφέλη); Και όχι μόνο βασιλικό θρόνο, αλλά τον ίδιο τον πατρικό θρόνο; Διότι, για τον Πατέρα λέγει ο Ησαΐας· “ιδού, ο Κύριος κάθεται επάνω σε ελαφριά νεφέλη”. Επειδή, λοιπόν, ο Πατέρας κάθεται επάνω σε νεφέλη, γι’ αυτό και στον Υιό έστειλε την νεφέλη» (5). «Νεφέλη ανέλαβε τον Κύριο, για να δείξη την ομοτιμία με τον Πατέρα, διότι έχει λεχθή για τον Πατέρα “νεφέλη και σκότος γύρω από Αυτόν”. Και ο σαρκωθείς Θεός χρησιμοποιεί την νεφέλη σαν όχημα» (6).
Η ανάληψη του προφήτου Ηλιού διαφέρει κατά πολύ από την Ανάληψη του Χριστού, διότι «ο Ηλίας, όταν ανέβηκε στον ουρανό, άφησε στον Ελισσαίο την μηλωτή του. Ο Ιησούς, όμως, όταν αναλήφθηκε, άφησε στους Μαθητές Του τα χαρίσματα, που έκαναν όχι έναν Προφήτη, αλλά χιλιάδες Ελισσαίους, και μάλιστα πολύ μεγαλύτερους και σημαντικώτερους από εκείνον» (7). Ο Ελισσαίος από την λύπη του, όταν είδε αναλαμβανόμενο τον διδάσκαλό του, κράτησε και έσχισε τα ρούχα του, γιατί δεν στάθηκε κοντά του κανένας να του πη ότι θα επιστρέψη ο Ηλίας. Ενώ στους Αποστόλους στάθηκαν κοντά τους Άγγελοι, παρηγορώντας την λύπη τους (8).
(1) «Ο άγιος Χρυσόστομος λέγει ότι Σάββατο έγινε η Ανάληψη, γι’ αυτό και τονίζεται το “Σαββάτου έχον οδόν”». (Οικουμενίου, Εις τας Πράξεις, PG 118, 53).
(2) Αγ. Χρυσοστόμου, Εις τας Πράξεις, Ομιλία Β’, PG 60, 28–30.
(3) Βλ. τους ψαλμικούς στίχους: «Ανέβη ο Θεός εν αλαλαγμώ, Κύριος εν φωνή σάλπιγγος» (Ψαλμ. 46:6) και «άρατε πύλας οι άρχοντες υμών και επάρθητε πύλαι αιώνιοι και εισελεύσεται ο βασιλεύς της δόξης» (Ψαλμ. 23:7).
(4) Η νεφέλη στην Γραφή έχει συμβολικό νόημα· «είναι σύμβολο του ουρανού, καθώς ο Προφήτης λέγει· “αυτός που θέτει τον θρόνο Του στις νεφέλες”, δείχνοντας ότι ήταν σύμβολο της θείας δυνάμεως, διότι πουθενά δεν φαίνεται κάποια άλλη δύναμη πάνω στην νεφέλη. Όπως τον Βασιλιά τον δείχνει το βασιλικό όχημα, έτσι και στον αναλαμβανόμενο Χριστό στάλθηκε το όχημα το βασιλικό (η νεφέλη)». (Αγ. Χρυσοστόμου, Εις τας Πράξεις, Ομιλία Β’, PG 60, 28–30).
(5) Αγ. Χρυσοστόμου, Εις την Ανάληψιν, Ομιλία Α’, ΕΠΕ 36, σ. 227.
(6) Οικουμενίου, Εις τας Πράξεις, κεφ. Α’, PG 118, 52D.
(7) Αγ. Χρυσοστόμου, ένθ’ ανωτέρω.
(8) Βλ. Αυτόθι, σ. 225.
Από το βιβλίο: «Η επίγεια ζωή του Χριστού». Ενωμένη Ρωμηοσύνη. Σειρά: Ιαματικά νάματα 11, Θεσσαλονίκη 2022, σελ. 140.