Του Δημητρίου Λυκούδη, θεολόγου
Ο πόλεμος στην ευρύτερη περιοχή της Γάζας αρχικά, και κατόπιν στην ευρύτερη Μέση Ανατολή και το Ιράν, χωρίς αμφιβολία, λύγισε την ανθρωπότητα. Η απώλεια ανθρωπίνων ζωών, η καταστροφή περιουσιακών ιδιοκτησιών και δη οικημάτων πρώτης κατοικίας, είναι κάτι που δεν το χωρά ο ανθρώπινος νους. Μάλιστα δε, η επανάληψη καθημερινά σχεδόν, μέσω των Μ.Μ.Ε. των καταστροφών και της αναφοράς του θανάτου ανθρώπων, η οποία έχει γίνει καθημερινό Δελτίο Τύπου, είναι κάτι που σοκάρει και που τείνει να γίνει είδηση χωρίς αποτροπιασμό, σαν κάτι να συμβαίνει ως καθημερινό επακόλουθο, ειδικά σε εμπόλεμες καταστάσεις. Σε τέτοιες περιπτώσεις, πολύ φοβάμαι πως η Ανάσταση, σε όσους ορθοδόξους βρίσκονται στα μέρη αυτά των συρράξεων, «άργησε» να σημάνει.
Όμως, η Ανάσταση «άργησε» και στο Πατριαρχείο Ιεροσολύμων. Παρά το γεγονός ότι, με απόφαση της Ισραηλινής Αστυνομίας, προ της Μεγάλης Εβδομάδος αλλά και εντός αυτής, ο Ναός της Αναστάσεως είχε σφραγιστεί παντελώς και οι ακολουθίες γίνονταν στον πατριαρχικό Ναό των Αγίων Κωνσταντίνου και Ελένης, εντός του Πατριαρχείου (είναι ο ναός που εκκλησιασιάζεται καθημερινά ο Πατριάρχης κ. Θεόφιλος ο Γ΄), το αναστάσιμο Μήνυμα δεν ακούστησε ή, καλύτερα, δεν φώτισε όσο θα έπρεπε το Πατριαρχείο και, νομίζω γίνεται κατανοητό σε όλους, πως ομιλώ ουχί δογματικώς αλλά συμβολικώς και παραστατικώς.
Τί και εν τελικώς πραγματοποιήθηκε η Τελετή του Αγίου Φωτός, μετά από παραχώρηση σχετικής αδείας των Αρχών του Ισραήλ; Ο πόλεμος, ο αποκλεισμός του εναερίου χώρου του Ισραήλ για τις επιβατικές πτήσεις, συνέφερε και τον οικονομικό και συνάμα και ψυχολογικό μαρασμό στην αγιοταφική Αδελφότητα, της οποίας, είναι γνωστόν, πως τα πολυάριθμα από κάθε γωνιά της γης προσκυνηματικά καραβάνια που καταφθάνουν στην Αγία γη για προσκύνημα, χωρις υπερβολή, αποτελούν τον κύριο οικονομικό αιμοδότη του Πατριαρχειου, κυρίως δε, και των λοιπών Προσκυνημάτων και Ιερών Μονών της Παλαιάς Πόλεως αλλά και εν γένει των Ιεροσολύμων.
Στην ίδια στήλη, προ δύο ετών, για το ίδιο σχεδόν θέμα, έγραφα: «Από την 7η Οκτωβρίου 2023 που ξεκίνησε οι πολεμικές εχθροπραξίες μεταξύ Ισραήλ και Χαμάς, 26.000 άνθρωποι έχουν χάσει τη ζωή τους, μεταξύ των οποίων πολλά παιδιά. Έως σήμερα, Φεβρουαάριος 2024, 1,7 εκατομμύρια πρόσφυγες έχουν εγκαταλείψει τα σπίτια τους, κάποιοι εκ των οποίων έχουν βρει καταφύγιο σε εγκαταστάσεις της UNRWAΜ. Μάλιστα, τη Δευτέρα, 29 Ιανουαρίου 2024, πολλές χώρες του ΟΗΕ ανακοίνωσαν ότι διακόπτουν τη χρηματοδότηση της εν λόγω υπηρεσίας, με τη δικαιολογία τη συμμετοχή μελών της στις επιθέσεις της Χαμάς εναντίων του Ισραήλ, την 7η Οκτωβρίου.
Από την πλευρά της, η UNRWAΜ ανακοίνωσε ότι δεν θα είναι σε θέση να συνεχίσει τις επιχειρήσεις στη Γάζα και στην ευρύτερη περιοχή μετά το τέλος Φεβρουαρίου, εάν η χρηματοδότηση διακοπεί.
Μέσα στο κλίμα αυτό, το Πατριαρχείο Ιεροσολύμων φαίνεται να βιώνει πρόωρα εφέτος τη “Μεγάλη Εβδομάδα”, καθώς ήδη, από την αρχή της πολεμικής σύρραξης, έχει περιέλθει σε δεινή οικονομική κατάσταση, καθώς οι προσκυνητές έχουν σχεδόν μηδενιστεί και πολλές ενορίες και μητροπόλεις που είχαν οργανώσει προσκυνηματικές εκδρομές στην αγία γη, έχουν αναβάλει επ᾿ αόριστον το ταξίδι τους».
Η «Κ.τ.Ο.» είχε αναφερθεί και στην αρχή του πολέμου σε αυτόν τον οικονομικό “αποκλεισμό” της Αγιοταφικής Αδελφότητας, παροτρύνοντας, μέσα από αυτές τις γραμμές, το ελληνικό Υπουργείο Εξωτερικών, την Πρεσβεία μας στο Ισραήλ αλλά και το Γενικό Προξενείο στα Ιεροσόλυμα να αναλάβουν δράση και να στηρίξουν τα ελληνορθόδοξα Προσκυνήματα, τα οποία στηρίζονται και υπάρχουν με την οικονομική υποστήριξη των χιλιάδων προσκυνητών.
Για την ώρα, παρά τις συνεχείς προσπάθειες και εκκλήσεις του Πατριάρχη Ιεροσολύμων κ. Θεοφίλου προς κάθε φορέα και θεσμό που μπορεί να επηρεάσει την κατάσταση, το σκηνικό δε φαίνεται να αλλάζει, με αθώες ψυχές καθημερινά να πεθαίνουν αβοήθητοι και εκατομμύρια πρόσφυγες να αναζητούν μια καλύτερη ημέρα μέσ᾿ από τα συντρίμμια.
«Είναι η χρονιά, που η Εβδομάδα των “Παθών” ήρθε νωρίτερα στη Μέση Ανατολή. Ας ελπίσουμε, γρήγορα να έρθει και η Ανάσταση», έγραφα τότε! Πλην, όμως, η Ανάσταση «άργησε» εφέτος στα Ιεροσόλυμα, χωρίς να είναι σε θέση ουδείς να εκφέρει σοβαρό λόγο, έστω ως πιθανότητα, για το πότε θα εκλείψει αυτό το κακό, ώστε να σταματήσουν να σκοτώνονται αθώοι άνθρωποι, να καταστρέφεται ο κόσμος και το Πατριαρχείο να απομονώνεται οικονομικά όλο και περισσότερο, μέρα τη ημέρα!
Δεν ακυρώνουμε καμια προσπάθεια της Ελληνικής Πολιτείας και του ελληνικού Υπουργείου Εξωτερικών να συνδράμει, ως κάνει από σειρά ετών, διπλωματικά και αμυδρά οικονομικά το παλαίφατο Πατριαρχείο Ιεροσολύμων. Όμως, ο γράφων, μιας και στο παρελθόν διετέλεσε επί εξαμήνου Σχολάρχης του Πατριαρχείου, οπότε και υπέβαλε την παραίτησή του, γνωρίζει επισταμένως πως οι όποιες προσπάθειες του Γενικού Προξενείου στα Ιεροσόλυμα, της ελληνικής Πρεσβείας στο Ισραήλ και του ελληνικού ΥΠΕΞ, εκ των πραγμάτων, είναι αμυδρές, ρηχές, αδύναμες να διασκεδάσουν τον καπνό του πολέμου πάνω από το Ναό της Αναστάσεως, τον Πανάγιο Τάφο και την Αγιοταφική Αδελφότητα.
Ή, καλύτερα, ήταν έως εχθές. Σήμερα, αύριο, ποιος ξέρει; Το έγραψα, άλλωστε, το Πατριαρχείο Ιεροσολύμων αναμενει και προσδοκά την ανάστασή του!