«… τους αδελφούς μου, τους ελαχίστους…»
Τρίτη Κυριακή του Τριωδίου, και μετά το Ευαγγέλιο του Τελώνου και του Φαρισαίου και του Ασώτου, σήμερα ακούσθηκε το Ευαγγέλιο της Ημέρας της Κρίσεως. Τα Έσχατα είναι παρόντα και ο Χριστιανός που ζει το μυστήριο της Εκκλησίας ζει με την αναμονή αλλά και την παρουσία της Ημέρας της Κρίσεως.
Μερικοί άνθρωποι δεν πιστεύουν ότι υπάρχει Κόλαση. Είναι επιτυχία του Διαβόλου που τους έπεισε γι’ αυτό, και τούτο επειδή το πυρ της κολάσεως είναι ετοιμασμένο «τω διαβόλω και τοις Αγγέλοις αυτού» και όχι για τους ανθρώπους. Οι δαίμονες όμως προσπαθούν να σύρουν στο πυρ αυτό όσο περισσότερους ανθρώπους μπορούν, παρουσιάζοντας την αμαρτία ελκυστική. Το αψευδές όμως στόμα του Χριστού μίλησε για διαχωρισμό αμνών από τα ερίφια, δικαίων από τους αμαρτωλούς. Με ποιο κριτήριο άραγε; Με κριτήριο την αγάπη. Ο άνθρωπος καλείται να βγει από την αυταρέσκεια του εγωκεντρισμού του και να κινηθεί προς τον Θεό και τον πλησίον με κίνητρο την αγάπη. Στο βαθμό που θα μοιάσει με τον Θεό, θα ενωθεί με τον Θεό. Στο βαθμό που θα αγαπήσει, θα θεωθεί.
Ο Θεός είναι τρία πρόσωπα σε αλληλοπεριχώρηση και κοινωνία τέλειας αγάπης. Γι’ αυτό είναι κοινωνικός και κινείται, βγαίνει από τον εαυτό του, δημιουργεί εμάς, μας προστατεύει, σαρκώνεται, διδάσκει, σταυρώνεται, είναι ανάμεσά μας. Έχει βάλει δε ανάμεσά μας τα αδέλφια του, τους «ελαχίστους». Στο βαθμό που αγαπάς τους ελαχίστους, αγαπάς το Χριστό. Εάν έχεις αρχίσει να βλέπεις τον Χριστό σε αυτούς, έχεις αρχίσει να αγαπάς. Η αγάπη προς τον αδελφό είναι κίνηση προς τα έξω. Εάν έχεις αρχίσει να μοιράζεσαι, να διαχέεσαι προς όλους από την αγάπη, αυτό δεν είναι θυσία αλλά είναι ο προορισμός σου, έχεις επιτύχει της επαγγελίας, αντιλαμβάνεσαι την ανθρωπότητα ως μία ολότητα, κάνεις πράξη την προσευχή του Κυρίου «ίνα εν ώσι…».
Ο κόσμος έχει ανάγκη από τέτοιους ανθρώπους που αγαπούν όχι για να μην κολασθούν αλλά γιατί επιτυγχάνουν το «καθ’ ομοίωσιν», γίνονται άνθρωποι και όχι ανθρωπάκια, συμπεριφέρονται με την αρχοντιά των υιών και των θυγατέρων του Θεού, δεν είναι δούλοι ή μισθωτοί αλλά υιοί. Οι χριστιανοί που το πετυχαίνουν αυτό, βοηθούν το σχέδιο του Θεού για την σωτηρία του κόσμου, δεδομένου ότι «Θεού συνεργοί εσμέν»
Κατά τον άγιο Μάξιμο τον Ομολογητή, κατά την διάρκεια της θείας Λειτουργίας, η στιγμή που ο ιερεύς αναφωνεί «όσοι κατηχούμενοι προέλθετε» και οι κατηχούμενοι εξέρχονται από τον κυρίως ναό, συμβολίζει την Δευτέρα Παρουσία του Χριστού μας. Το εκκλησίασμα διαχωρίζεται και η λειτουργία τότε συνεχίζεται μόνο για τους πιστούς και η κυριαρχία του λόγου του Θεού συμβολίζεται με την απαγγελία του Συμβόλου της Πίστεως. Μόνο τα λόγια του Χριστού είναι το Πνεύμα του και από τα εκατομμύρια των βιβλίων που έχουν γραφεί μόνο το Ευαγγέλιο κρατά ο Κύριος στην εικόνα του τέμπλου, γιατί με βάση μόνο το Ευαγγέλιο, τον λόγο της αγάπης, θα γίνει η τελική κρίση.
Στον αρχιερατικό θρόνο, στην εικόνα του Κυρίου δεν υπάρχει καντήλι, που συμβολίζει το γεγονός ότι στην Κρίση δεν υπάρχει έλεος αλλά καθένας λαμβάνει κατά τα έργα του. Ο άνθρωπος, λοιπόν, κρατά το κλειδί της μετά θάνατον ζωής. Όπου είναι η καρδιά κάθε ανθρώπου εκεί και πορεύεται. Κατά τον άγιο Παΐσιο τον Αγιορείτη, ο καθένας μας θα πορευθεί από μόνος του προς ό,τι του αξίζει την ημέρα της Κρίσεως. Ο Θεός δεν τιμωρεί. Αυτοί που αποδέχονται την αγάπη του ζουν με τον Θεό. Ο Θεός είναι αγάπη και αυτοί που αρνούνται τον Θεό διαλέγουν να ζήσουν έτσι και ο Θεός, από σεβασμό στην ελευθερία του ανθρώπου, τον αφήνει να επιλέξει. Αλλά, και η επιλογή είναι πράξη αγάπης: «ο αγαπών με τηρεί τας εντολάς μου». Ο Θεός θα ήταν αντιφατικός εάν δεν σεβόταν το αυτεξούσιο του ανθρώπου. Ο άνθρωπος έχει την ελευθερία να δεχθεί ή να απορρίψει τον Θεό. Η Κόλαση είναι ο σεβασμός του Θεού απέναντι στην ελευθερία του ανθρώπου.
Όπως λέγει ένας σύγχρονος γέροντας, να ευχηθούμε ούτε ένα πουλάκι να πάει στην Κόλαση. Να γίνουμε εμείς όργανα προσευχής και ικεσίας προς τον Θεό, για όλη την ανθρωπότητα. Να μην χαρίσουμε ούτε έναν στον διάβολο. Να θεωρήσουμε ότι έχουμε χρεωμένους όλους τους ανθρώπους που δεν έχουν γνωρίσει τον Θεό. Ας γίνει η ζωή μας μία αποστολή σωτηρίας του εαυτού μας και κάθε άλλου ανθρώπου.
Από την άλλη μεριά ο άνθρωπος πρέπει να συγχωρεί. Η συγχώρηση όταν δίδεται, φέρνει την αγάπη και γιατρεύει την ψυχή αυτού που ζητά συγνώμη, αλλά κι αυτού που συγχωρεί. Εάν δεν συγχωρούμε τους άλλους, τότε αλλοιώνεται η ψυχή μας προς το χειρότερο και καθηλώνεται η πνευματική μας πρόοδος επειδή απορρίπτουμε τον Θεό που είναι αγάπη και χωριζόμαστε απ’ αυτόν. Στην κατάσταση αυτή δεν μπορούμε να σωθούμε, εφόσον δεν είμαστε ενωμένοι με τον Θεό. Συνεπώς, «ουδέ ο πατήρ ημών αφήσει τα παραπτώματα ημών».
Όσο περισσότερο γνωρίζει κανείς τον Θεό, τόσο ευκολότερα μπορεί να συγχωρεί. Η παρεχόμενη συγχώρηση είναι βεβαίωση ότι ο άνθρωπος έχει «εμπειρία» του Θεού, γνωρίζει ποιανού Πατρός Υιός είναι (Λουκ. 9:55).
Δεν μπορούμε να διανοηθούμε ότι υπάρχουν διαφορές και διενέξεις μεταξύ των αγγέλων. Γιατί άραγε υπάρχουν μεταξύ των ανθρώπων; Υπάρχουν, επειδή δεν έχουμε την πίστη ότι όλοι οι άνθρωποι είμαστε ένα σώμα και η κεφαλή είναι ο Χριστός. Ότι είμαστε «μέλη εκ μέλους» κατά τον Απόστολο Παύλο. Άρα, η διαμάχη ανάμεσα στα μέλη ενός σώματος είναι μία παρά φύσιν ενέργεια. Η κατά φύσιν ενέργεια είναι η αρμονική συνεργασία των μελών και η αμοιβαία πρόοδος. Ο σύνδεσμος της αγάπης μεταξύ των μελών είναι το κατά φύσιν ζητούμενο.
Το προπατορικό αμάρτημα αμαύρωσε την ανθρώπινη φύση αλλά δεν την κατέστρεψε. Ο άνθρωπος δεν μπορεί από μόνος του να ανέλθει στο καθεστώς της τελείας αγάπης και της θέωσης, μπορεί όμως εν Χριστώ. Εάν ο άνθρωπος μπορούσε από μόνος του να σωθεί δεν χρειαζόταν η σάρκωση του Υιού και Λόγου του Θεού. Μόνο εν Χριστώ ο ατελής άνθρωπος μπορεί να αγαπά ανιδιοτελώς τους πάντες και όχι μόνο αυτούς που τον αγαπούν. Μόνo εν Χριστώ η αίτηση συγνώμης και η παροχή συγχώρησης είναι δυνατή, όχι σαν νομική επανόρθωση ή φαρισαϊσμός, αλλά σαν θρίαμβος της αγάπης.
Από το βιβλίο: Αρχιμανδρίτου Δωροθέου Τζεβελέκα, ΔΙΗΓΗΣΟΜΑΙ ΠΑΝΤΑ ΤΑ ΘΑΥΜΑΣΙΑ ΣΟΥ (η αγάπη του Θεού στα κυριακάτικα Eυαγγέλια). Θεσσαλονίκη 2015